In het Zwitserse Arlesheim, aan de rand van Bazel, bevindt zich een bijzondere plek waar geneeskunde, natuur en architectuur op unieke wijze samenkomen. De Kliniek Arlesheim, opgericht in 1921 door Ita Wegman en Rudolf Steiner, geldt als de bakermat van de antroposofische geneeskunde. Al meer dan een eeuw worden hier natuurgeneesmiddelen ontwikkeld op basis van traditionele recepten, met een diep respect voor mens en natuur. Met de komst van het nieuwe laboratoriumgebouw krijgt deze rijke traditie een eigentijdse impuls.


Een toekomstbestendig begin
De herontwikkeling van het terrein van de Kliniek Arlesheim is een ambitieus project, gericht op duurzaamheid, gezondheid en integratieve geneeskunde. De nieuwbouw van het laboratorium voor natuurgeneesmiddelen (Heilmittellabor) vormde het startsein van deze transformatie. Het oude laboratoriumgebouw, dat decennialang meegroeide met de kliniek, moest plaatsmaken voor een modern kliniekgebouw. Met de realisatie van het nieuwe laboratoriumgebouw aan de rand van het terrein werd niet alleen een functionele nood ingevuld, maar ook een nieuwe identiteit neergezet – passend bij de waarden van de kliniek.
Productie en administratie onder één dak
Het nieuwe gebouw telt vier bouwlagen. In de kelder, op de begane grond en eerste verdieping worden op ambachtelijke wijze natuurgeneesmiddelen geproduceerd. Hiervoor worden regionale kruiden en geneeskrachtige planten met de hand geoogst, geëxtraheerd en vervolgens verwerkt, verpakt en opgeslagen. De bovenste verdieping – onder het kenmerkende houten dak – biedt ruimte aan de administratieve afdelingen en diverse spreekruimtes. Het laboratorium combineert zo ambachtelijke productie en moderne kantoorruimte in één samenhangend gebouw.

Massieve houtbouw met een ziel
Wat het nieuwe laboratorium bijzonder maakt, is de toepassing van de Holz100-bouwmethode – een massieve, volledig lijm- en chemievrije houten constructie die is opgebouwd met houten deuvels. Het hout wordt gekapt volgens de maancycli, wat niet alleen traditioneel is, maar ook de duurzaamheid en weerstand van het materiaal verhoogt. Deze keuze weerspiegelt de waarden van de kliniek: gezond, milieubewust en toekomstgericht bouwen met respect voor natuurlijke cycli. Het gebouw ademt letterlijk en figuurlijk gezondheid uit – van de materialen tot het binnenklimaat.
Klinik Arlesheim in harmonie
De architectonische vormgeving is geïnspireerd op het oorspronkelijke huis van Ita Wegman, ontworpen door Rudolf Steiner. De vormentaal van ‘dragen en lasten’ – waarbij het gebouw als het ware beschermt en tegelijkertijd opent naar de buitenwereld – is vertaald naar een eigentijdse interpretatie door 9graden architectuur. De boogvormen in de gevel symboliseren zowel bescherming als verbinding. Ze maken het gebouw tot meer dan een functionele ruimte: het is een sculpturale vertaling van de antroposofische gedachte.
Energiezuinig en comfortabel
Het laboratorium voldoet aan de Zwitserse Minergie-P standaard, een van de strengste normen op het gebied van energie-efficiëntie. Dankzij bouwdeelactivering – een innovatieve techniek waarbij waterleidingen door de houten vloeren lopen – wordt het gebouw op lage temperatuur verwarmd en gekoeld. Het gebruik van natuurlijke materialen zoals leem en hout zorgt bovendien voor een gezond binnenklimaat, vrij van toxines en allergenen. Dampopen bouwmethoden reguleren de luchtvochtigheid op natuurlijke wijze, wat resulteert in een uiterst aangename werkomgeving.

Een uitnodiging om te ontdekken
Met het nieuwe laboratoriumgebouw slaat de Kliniek Arlesheim een brug tussen verleden en toekomst. De traditie van meer dan 100 jaar natuurgeneeskunde wordt voortgezet in een gebouw dat gezondheid, duurzaamheid en esthetiek verenigt. Voor wie nieuwsgierig is: op 24 mei tussen 10:00 en 14:00 uur opent het laboratorium de deuren van de bovenste verdieping tijdens een Open House Event – een unieke kans om deze bijzondere plek van dichtbij te ervaren.
Wil je meer projecten in het buitenland zien? Onlangs heeft Houtbouw Netwerk een nieuwe rubriek gelanceerd, genaamd #OverdeGrens!








